Το "αίνιγμα" του Μεγάλου Κωνσταντίνου

[Merkourios]

ΤΟ "ΑΙΝΙΓΜΑ" ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ...

Ερώτηση:

Από διάφορες ιστορικές πηγές πληροφορούμαστε ότι ο Μέγας Κωνσταντίνος υπήρξε ένοχος σέ περιπτώσεις έκδοσης διαταγών εκτελέσεων ανθρώπων. Ήταν ορθή λοιπόν αυτή ή αναγνώρισή του καί ώς Αγίου, από τήν Ορθόδοξη Εκκλησία; Μέ εκτίμηση

Αλέξανδρος Κ. -- Κομοτηνή


Απάντηση:

Αγαπητέ Αλέξανδρε.

Γιά νά κατανοήσουμε όλα τά παραπάνω πού μάς γράφετε, πρέπει νά δούμε τά πράγματα σύμφωνα καί μέ κάποια άλλα στοιχεία, τά οποία δυστυχώς σήμερα αποσιωπούνται.

Ή Ιστορία λοιπόν αναφέρει τήν εμπλοκή τού Μεγάλου Κωνσταντίνου μόνο στην απώλεια ζωής τού υιού του, Κρίσπου, ( αρχηγού τότε τού Βυζαντινού στόλου εναντίον τού Λικινίου , 324μχ, στήν ναυμαχία τού Ελλησπόντου), κατόπιν πλεκτάνης τής μητριάς του Φαύστας, δεύτερης γυναίκας τού Κωνσταντίνου, σύμφωνα καί μέ τά τότε ειδωλολατρικά έθιμα δημιουργίας συμμαχιών μέσω γάμων μέ θυγατέρες αντιπάλων βασιλέων.

Όταν αργότερα υπό τήν πίεση τής Αγίας Ελένης, μητέρας τού Κωνσταντίνου διατάχτηκε αναψηλάφηση τής υπόθεσης καί αποδείχτηκε ή συκοφαντία εναντίον τού Κρίσπου, τότε ό Μέγας Κωνσταντίνος διέταξε καί τήν εκτέλεση τής γυναίκας του Φαύστας, ωραιοτάτης κατά τήν εμφάνιση αλλά παμπόνηρης, όπως τήν σκιαγραφούν οί τότε ιστορικοί.

Γι΄ αυτή την άδικη και κατόπιν συκοφαντίας εκτέλεση τού γιού του Κρίσπου, περιέπεσε σε μεγάλη συντριβή και μετάνοια ώς τό τέλος τής ζωής του, φτιάχνοντάς του καί μεγάλο ασημένιο ανδριάντα μέ τήν επιγραφή: " Στό αδικημένο παιδί μου".

Ανεξάρτητα όμως όλων αυτών, πρέπει να εξετάζουμε τά πράγματα τόσο σύμφωνα μέ τήν αντίληψη περί Δικαιοσύνης εκείνης τής ενδιάμεσης εποχής ειδωλολατρίας πού κατέρρεε καί Χριστιανισμού πού ερχόταν, όσο καί μέ τήν θέση τών τότε Αυτοκρατόρων πού ήσαν καί Ανώτατοι Δικαστές. Καί βέβαια, σύμφωνα καί μέ τά ήθη τής εποχής αλλά καί τίς καταθέσεις μαρτύρων αλλά καί ψευδομαρτύρων...

Άς μή ξεχνάμε ακόμη, ότι ό Μέγας καί Άγιος Κωνσταντίνος όταν συνέβησαν όλα αυτά δέν ήταν βαπτισμένος Χριστιανός, πράγμα πού έγινε στό τέλος τής ζωής του, ξεπλένοντας μέ τό βάπτισμα όχι μόνο τό Προπατορικό αμάρτημα αλλά καί όσα άλλα συνέβησαν εν τή ασκήσει τής εξουσίας του στήν πρότερη διαδρομή τής ζωής του...

Τά τελευταία μάλιστα χρόνια τής ζωής του τά πέρασε μακριά από τήν εξουσία φορώντας συνήθως τόν φτωχό, λευκό χιτώνα τής βάπτισής του ζώντας εν μετανοία όσο ελάχιστοι...

Τό έργο όμως τού Μ. Κωνστ/νου θεωρείται ανεπανάληπτο καί μεγάλο σέ πολλά σημεία, τά οποία δυστυχώς σήμερα πολλοί αγνοούν. Συγκεκριμένα:

Υπέγραψε τό διάταγμα τών Μεδιολάνων γιά τήν ανεξιθρησκεία,

Κατάργησε τούς Χριστιανικούς διωγμούς καί αναγνώρισε τόν Χριστιανισμό,

Μετέφερε τήν πρωτεύουσα από τήν Ρώμη στήν Κωνστ/λη ώς έδρα τής Νέας Χριστιανικής θρησκείας,

Κατάργησε τήν σταύρωση καί τόν στιγματισμό τών καταδίκων μέ πυρωμένες σφραγίδες,

Νομοθέτησε βαριές ποινές γιά περιπτώσεις βιασμού καί κακοποίησης παιδιών,

Απαγόρευσε τίς μονομαχίες, καθώς καί τό νά ρίχνονται άνθρωποι στά θηρία,

Δημιούργησε θεσμούς πρόνοιας καί προστασίας χήρων καί ορφανών,

Απαγόρευσε τήν πώληση καί κακομεταχείριση τών δούλων,

Κατάργησε τήν παράνομη παλλακεία ( 2η καί 3η συζυγία μέσα σέ νόμιμο γάμο),

Ενίσχυσε τόν Ιερό Κλήρο καί ξεχώρισε τήν Αστική καί Εκκλησιαστική Δικαιοσύνη,

Έκλεισε όσους ειδωλολατρικούς ναούς ήσαν εστία μαγείας, νυκτερινών θυσιών καί ανηθικότητας ( μάγισσες καί ιερόδουλες),

Επανέφερε στά αξιώματά τους όσους Χριστιανούς τά είχαν χάσει από τούς διωγμούς καί τούς ξαναέδωσε πάλι τίς περιουσίες τους, πού τίς είχαν δημεύσει οί ειδωλολάτρες,

Απάλλαξε από τήν βαριά φορολογία καί χρηματοδότησε φιλανθρωπικά καί εκκλησιαστικά έργα καί Ναούς τόσο μέσα στήν Κωνσταντινούπολη όσο καί στήν Παλαιστίνη, στούς Αγίους Τόπους, στό Σινά, στήν Αντιόχεια, στήν Νικομήδεια, στήν Βόρεια Αφρική, καί στήν Ρώμη ( Ναός Πέτρου καί Παύλου),

Αναδιοργάνωσε τό τότε Κράτος, σέ Κράτος δικαίου,

Έκοψε νέα νομίσματα μέ τό μονόγραμμα τού Χριστού ( ΧΡ),

Έθεσε τό Χριστόγραμμα στήν περικεφαλαία του καί στήν Σημαία τής Σωματοφυλακής του,

Καθιέρωσε τήν Κυριακή Αργία ( πού μέχρι σήμερα έχουμε καί κάποιοι πάνε νά τήν καταργήσουνε ) γιά όλες τίς Δημόσιες Υπηρεσίες ( από 3 Ιουλίου τού 321) καθώς καί τόν εορτασμό τού Πάσχα σύμφωνα μέ τίς αποφάσεις τής Α΄ Οικουμενικής Συνόδου Νικαίας,

Καταπολέμησε τίς αιρέσεις καί τόν Αρειανισμό ( πρόδρομο τών σημερινών " μαρτύρων τού Ιεχωβά"),

Ύψωσε τό Σύμβολο τού Τιμίου Σταυρού στά Ανάκτορα, στά Δημόσια Κτίρια, στίς Πύλες τών Πόλεων καί στίς Δημόσιες κρήνες (βρύσες), ώς τήν ελάχιστη υποχρέωσή του απέναντι τού Χριστού καί σύμφωνα μέ τό όραμα τού Σταυρού πού είχε δεί στόν ουρανό εκείνο τό μεσημέρι, λίγο πρίν συγκρουσθεί μέ τόν Μαξέντιο στόν Τίβερη ποταμό:

" Κωνσταντίνε, Εν Τούτω Νίκα "

Αντικατέστησε μέ Χριστιανούς τά μέλη τής Συγκλήτου, καί τέλος

Άλλαξε τό ειδωλολατρικό Νομικό σύστημα μέ νέους Νόμους σύμφωνα μέ τίς αρχές τού Ευαγγελίου.

Αγαπητέ φίλε, άν βρείτε άλλον ηγεμόνα από τούς τόσους πού πέρασαν μέχρι σήμερα, πού νά έχει κάνει τόσα πολλά γιά τόν Χριστιανισμό καί τήν διάδοσή του, σύν τήν προσωπική του μετάνοια εφ΄ όρου ζωής, νά μάς τό πείτε νά τόν μάθουμε. Αλλά δυστυχώς δέν υπάρχει !

Είναι λοιπόν ή, δέν είναι: καί Μεγάλος καί Άγιος ;

Καί είναι καί Άγιος γιατί όπως είπαμε βαπτίστηκε Χριστιανός στό τέλος τής ζωής του, ξεπλένοντας μέ τό βάπτισμα, τόσο τό Προπατορικό αμάρτημα αλλά καί όσα άλλα έγιναν στήν διαδρομή τής ζωής του...

http://www.kivotoshelp.gr/Pages/apories4.htm#Megas

[euagoras]

Προτείνεται ανεπιφύλακτα το πολύ καλό βιβλίο του ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗ, με θέμα τον Αγιο Κωνσταντίνο και τις κατηγορίες που του προσάπτονται, απο τις ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑ, της Μητροπολης Καβάλας( ? δεν θυμάμαι τον ακριβή τίτλο της μητρόπολης)
Πολυ καλή μελέτη, με πλήθος πηγών,αντικειμενικότητα!!!
Όποιος έχει θάρρος ας τη διαβάσει.
(Μέρος του βιβλίου αυτού ακούστηκε από το νυχτερινό ραδιόφωνο της Πειραϊκής Εκκλησίας χθές)

[nicdi]

Πρόκειται για τις Εκδόσεις Παρουσία, της Ιεράς Μητροπόλεως Φιλίππων, Νεαπόλεως και Θάσου.

αντιγράφω από το βιβλίο την τελευταία σελίδα, για να τιμήσουμε τον Αγιο, μέρα που είναι:

ΕΠΙΛΕΓΟΜΕΝΑ
Δεν ήταν Ελληνας κι όμως η ελληνική συνείδηση τον αφομοίωσε ως αναπόσπαστο στοιχείο του διαχρονικού μετασχηματισμού του ελληνικού πολιτισμού. Βαφτίστηκε μόλις στην εσχατιά του επίγεου βίου του κι όμως η χριστιανική σκέψη δεν δίστασε να τον κατατάξει ανάμεσα στους Μεγάλους της εκκλησιαστικής ιστορίας. Δεν πέρασαν παρά λίγες δεκαετίες από το θάνατό του και η συλλογική αντίληψη της βυζαντινής κοινωνίας τον μετουσίωσε σε ολοζώντανο θρύλο με εθναρχική και πατριαρχική ακτινοβολία. Τα ελαττώματα και οι αδυναμίες του αποσβέστηκαν για να παραμείνουν ατόφια όλα εκείνα τα συνθετικά χαρακτηριαστικά που πρέπουν σε έναν Μεγάλο. Αήττητος στρατηλάτης και ισαπόστολος. Ασφαλής προστάτης και ίνδαλμα. Εθνικός ήρωας και πνευματικός πρωταγωνιστής. Μια αγέρωχη μορφή που η αέναη κίνηση του χρόνου όλο και πιότερο τη γιγάντωνε στη σκέψη των βυζαντινών. Πνευματικός αυτουργός και τροφοδότης μιας χιλιόχρονης πολιτισμικής κληρονομιάς.
"Ανήρ εις τα πάντα λαμπρός, δι'ανδρείαν ψυχής, δι'οξύτητα νοός, δι' ευπαιδευσίαν λόγων, διά δικαιοσύνης ορθότητα, δι' ευεργεσίας ετοιμότητα, δι' αξιοπρέπειαν όψεως, διά την εν πολέμοις ανδρείαν και ευτυχίαν, εν τοις βαρβαρικοίς μέγας, εν τοις εμφυλίοις αήττητος, εν τη πίστει στερρός και ασάλευτος", παραδίδει ο Θεοφάνης (Χρονογραφία PG 108.96).
Υπερβολή; ίσως. Μέσα στην καρδιά της υπερβολής όμως, διαγράφεται η πραγματικότητα.
Αν κάποιοι τον αμφισβητούν, το μόνο που καταφέρνουν είναι να δυναμώνουν το δικό μας σεβασμό στην ιστορική και πνευματική του προσφορά. Γι αυτούς μπορεί να είναι απλώς ο Flavius Valerius Constantinus. Για μας θα είναι πάντοτε ο Μέγας Κωνσταντίνος. Ο άνθρωπος που η σμίλη του χρόνου τον αποτύπωσε φιλότεχνα πάνω στην πολύτιμη ύλη της ιστορικής δόξας. Ο άνθρωπος που πρόσφερε στην ιστορία το πλεόνασμα της ψυχής του.

[justin]

Κατ’ αρχή χρόνια πολλά στους εορτάζοντες τα ονομαστήριά τους προς τιμήν των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης.

Θέλω να πώ δυό λόγια πάνω στο θέμα της Αγιότητας του Μεγάλου Κωνσταντίνου.

Πιστεύω πως θα βοηθούσε ίσως, να αντιληφθούμε το θέμα αυτό, εξετάζοντας την απόλυτη πεποίθηση των Αγίων γιά την Θεότητα του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού και μελετώντας προσεκτικά τον βίο τους , για να δούμε εκεί την προσωπική σχέση αγάπης που είχαν με τον Κύριο της δόξης.

Αυτή ακριβώς η προσωπική σχέση αγάπης , ως ατίμητος θησαυρός του Αγίου Πνεύματος μέσα στη καρδία του ανθρώπου, προσφέρει την μόνη ακατάλυτη και άτρεπτη βεβαιότητα για την θεότητα του Χριστού. Το βλέπουμε σε όλους τους Αγίους , το παρατηρούμε και στη όλη πορεία του Μεγάλου Κωνσταντίνου, που εορτάζουμε σήμερα.

Τα ορόσημα της θεολογίας στην ζωή του Αγίου Κωνσταντίνου ήταν τρία.

Το πρώτο ορόσημο ήταν η Σταυροφάνεια καθ’ ύπαρ και η εμφάνιση του ίδιου Χριστού κατ’ όναρ. Ο Άγιος Κωνσταντίνος απαντά στην κλήση σηκώνοντας τον Σταυρό του Κυρίου. Κάνει τον ζωοποιό Σταυρό Λάβαρό του και κατατροπώνει τον Μαξέντιο, που όπως γράφει ο Ευσέβιος, προσέφευγε στη βοήθεια των δαιμόνων κάνοντας τελετές μαύρης μαγείας. Πρώτο λοιπόν βήμα η αποδοχή της κλήσεως με την άρση του Σταυρού του Κυρίου και η μέσω αυτού η νίκη κατά των δαιμόνων.

Δεύτερο θεολογικό ορόσημο στη ζωή του Μεγάλου Κωνσταντίνου είναι η ολοκλήρωση της δημιουργίας του μοναδικού στην ιστορία Χριστιανικού κράτους . Σ’ αυτό οδηγήθηκε απο τη συναναστροφή του με τους Αγίους της εποχής του( σαν πνευματικό είχε τον Άγιο Αντώνιο) , αλλά και αγγέλους, όπως λέγει η παράδοση. Το «εις Άγιος, είς Κύριος, Ιησούς Χριστός εις δόξαν Θεού Πατρός» που λέμε λίγο πρίν την ιερά μετάληψη, είναι δική του φράση που έγραψε το 330 μ.Χ σε τεράστιο Σταυρό , όταν τελείωσε την κτίση της Κωνσταντινουπόλεως. Δεύτερο λοιπόν βήμα η διακήρυξη της ορθοδοξίας μετά από νικηφόρα πάλη κατά των αιρέσεων.

Τρίτο ορόσημο η βάπτιση και μετάληψή του. Τότε είπε: « Νυν αληθή λόγω μακάριον οίδα εμαυτόν νυν της αθανάτου ζωής πεφάνθαι , νυν θείου μετειληφέναι φωτός πεπίστευκα». Εδώ είναι και το τελικό στάδιο της εν Χριστώ θεολογίας, η μετοχή πλέον, όχι μόνο η αποκάλυψη και λογική κατανόηση, αλλά η μυστική σύλληψη της αγάπης του ίδιου του Θεού Λόγου στη καρδιά του ανθρώπου.

Αυτή την σχέση με τον Χριστό την έχουν μόνο οι Άγιοι , γι’ αυτό και είναι πιό κατάλληλοι απο όλους εμάς να μιλούν για αγάπη και ενότητα ...Την ευχή του να έχουμε. Αμήν.

[Misha]

υπάρχει πάντως ένα περιστατικό στον βίο του οσίου Παισίου του Μεγάλου (19 Ιουνιου) όπου ο Μ.Κωνσταντίνος παραδέχεται ότι στην επέκεινα ζωή υπολέιπεται πολυ των μοναστών,μέμφεται τον εαυτό του που δεν έγινε μοναχός και μακαρίζει τον όσιο Παίσιο και όσους ακολουθούν την μοναχική τρίβο.